# Strona bierna w języku angielskim – passive voice explained
Cześć! Dzisiaj rzucimy okiem na stronę bierną w języku angielskim. Pewnie nieraz spotkałaś się z tym tajemniczym określeniem na lekcjach angielskiego i zastanawiałaś się, o co w tym wszystkim chodzi. Dlaczego czasem mówimy „The cake was eaten” zamiast „I ate the cake”? Strona bierna angielski to nie taki straszny diabeł, jak go malują! To po prostu inny sposób opisywania zdarzeń, kiedy chcemy podkreślić, co się stało, a niekoniecznie kto to zrobił. Jeśli chcesz wreszcie rozgryźć ten temat i przestać się przy nim stresować, czytaj dalej. Przygotowałam dla Ciebie wszystko, co powinnaś wiedzieć!
## Czym właściwie jest strona bierna w języku angielskim?
Strona bierna angielski (passive voice) to konstrukcja gramatyczna, w której przedmiot zdania staje się jego podmiotem. Brzmi skomplikowanie? Zobaczmy to na prostym przykładzie:
*Strona czynna*: **Lisa broke the window** (Lisa zbiła szybę)
*Strona bierna*: **The window was broken by Lisa** (Szyba została zbita przez Lisę)
Zauważ różnicę – w pierwszym zdaniu skupiamy się na osobie wykonującej czynność (Lisa), a w drugim na przedmiocie, który tej czynności doświadczył (szyba). To właśnie jest sedno strony biernej!
Kiedy używasz strony biernej, odwracasz uwagę od sprawcy i kierujesz ją na rezultat działania. Dlatego często spotykasz ją w wiadomościach, raportach policyjnych czy pracach naukowych, gdzie ważniejsze jest co się stało, niż kto to zrobił.
Wyobraź sobie sytuację: Twój młodszy brat stłukł wazę. Możesz powiedzieć mamie: „**Tom broke your favorite vase**” (Tom zbił twoją ulubioną wazę) – to strona czynna. Ale jeśli chcesz ochronić brata, powiesz: „**The vase was broken during the party**” (Waza została zbita podczas przyjęcia) – i voilà, mamy stronę bierną!
## Jak tworzyć stronę bierną?
Tworzenie strony biernej wcale nie jest trudne! Potrzebujesz tylko odpowiedniej formy czasownika „to be” oraz trzeciej formy czasownika głównego (czyli imiesłowu biernego). Przeanalizujmy to krok po kroku:
1. Weź zdanie w stronie czynnej
2. Zamień miejscami podmiot i dopełnienie
3. Dodaj odpowiednią formę „to be”
4. Zmień czasownik na imiesłów bierny (trzecia forma)
5. Dodaj „by” przed wykonawcą czynności (opcjonalnie)
Spójrz na ten przykład:
*Strona czynna*: **She writes letters every day** (Ona pisze listy codziennie)
*Strona bierna*: **Letters are written by her every day** (Listy są pisane przez nią codziennie)
Ważne, aby forma czasownika „to be” odpowiadała czasowi, w jakim jest oryginalne zdanie. W powyższym przykładzie użyłam czasu Present Simple, więc zastosowałam formę „are”.
A co jeśli chcesz użyć strony biernej w innych czasach? Oto mała ściągawka:
| Czas | Strona czynna | Strona bierna |
|——|—————|—————|
| Present Simple | **They build houses** | **Houses are built (by them)** |
| Past Simple | **They built houses** | **Houses were built (by them)** |
| Present Continuous | **They are building houses** | **Houses are being built (by them)** |
| Past Continuous | **They were building houses** | **Houses were being built (by them)** |
| Present Perfect | **They have built houses** | **Houses have been built (by them)** |
| Future Simple | **They will build houses** | **Houses will be built (by them)** |
## Kiedy używać strony biernej?
Strona bierna angielski przydaje się w wielu sytuacjach życiowych! Oto kiedy najczęściej ją spotkasz:
### Gdy nie znasz wykonawcy czynności
**My bike was stolen yesterday** (Mój rower został skradziony wczoraj)
W tym przypadku nie wiesz, kto ukradł rower, więc skupiasz się na samym fakcie kradzieży.
### Gdy wykonawca nie jest ważny
**English is spoken in many countries** (Angielski jest używany w wielu krajach)
Nie ma znaczenia, kto dokładnie mówi po angielsku – ważna jest sama informacja.
### W oficjalnych dokumentach i raportach
**It must be noted that the experiment failed** (Należy zauważyć, że eksperyment się nie powiódł)
W tekstach naukowych czy oficjalnych raportach często unika się pierwszej osoby, co nadaje im bardziej profesjonalny ton.
### Gdy chcesz być taktowny
Zamiast: **You broke the printer** (Zepsułeś drukarkę)
Możesz powiedzieć: **The printer has been broken** (Drukarka została zepsuta)
Taka forma brzmi mniej oskarżycielsko, prawda?
## Strona bierna w różnych czasach – praktyczne przykłady
Strona bierna może wystąpić w każdym czasie. Zobaczmy, jak to działa w praktyce:
### Present Simple
*Czynna*: **The postman delivers letters every morning** (Listonosz dostarcza listy każdego ranka)
*Bierna*: **Letters are delivered every morning** (Listy są dostarczane każdego ranka)
Wyobraź sobie, że opowiadasz koleżance o tym, jak działa poczta w Twoim mieście. Użycie strony biernej pozwala Ci skupić się na samej usłudze, a nie na konkretnym listonoszu.
### Past Simple
*Czynna*: **Shakespeare wrote this play in 1599** (Szekspir napisał tę sztukę w 1599 roku)
*Bierna*: **This play was written by Shakespeare in 1599** (Ta sztuka została napisana przez Szekspira w 1599 roku)
Jeśli prowadzisz wycieczkę po teatrze, prawdopodobnie użyjesz strony biernej, bo najważniejszy jest sam utwór, a dopiero potem jego autor.
### Future Simple
*Czynna*: **They will announce the winner tomorrow** (Oni ogłoszą zwycięzcę jutro)
*Bierna*: **The winner will be announced tomorrow** (Zwycięzca zostanie ogłoszony jutro)
Taka informacja mogłaby pojawić się w wiadomościach dotyczących konkursu – nie wiemy, kto dokładnie ogłosi wyniki, ale wiemy, że to nastąpi.
## Pułapki i najczęstsze błędy ze stroną bierną
Strona bierna angielski może czasem sprawiać trudności. Oto kilka pułapek, na które warto uważać:
### Nie wszystkie czasowniki tworzą stronę bierną
Czasowniki nieprzechodnie (które nie przyjmują dopełnienia) nie mogą występować w stronie biernej:
❌ **The mountain was arrived by us**
✓ **We arrived at the mountain** (Dotarliśmy do góry)
### Mieszanie czasów
Pamiętaj, żeby zachować ten sam czas w stronie biernej, który był w zdaniu czynnym:
❌ **The cake is eaten by Tom yesterday**
✓ **The cake was eaten by Tom yesterday** (Ciasto zostało zjedzone przez Toma wczoraj)
### Zapominanie o zmianie zaimków
Kiedy zamieniasz podmiot z dopełnieniem, musisz też odpowiednio zmienić zaimki:
*Czynna*: **I saw her at the party** (Widziałam ją na przyjęciu)
*Bierna*: **She was seen by me at the party** (Ona została zobaczona przeze mnie na przyjęciu)
## Podsumowanie – dlaczego warto znać stronę bierną?
Strona bierna angielski to niesamowicie praktyczne narzędzie językowe, które pozwala Ci zmieniać perspektywę w zdaniach i dostosowywać wypowiedzi do konkretnych sytuacji. Choć początkowo może wydawać się skomplikowana, z czasem i praktyką stanie się naturalną częścią Twojej angielskiej komunikacji.
Pamiętaj, że dobry angielski to nie tylko znajomość słówek i prostych zdań – to również umiejętność mówienia o tych samych rzeczach na różne sposoby. Strona bierna daje Ci elastyczność, dzięki której Twój angielski będzie brzmiał bardziej naturalnie i profesjonalnie.
A teraz – do dzieła! Spróbuj sama przekształcić kilka zdań ze strony czynnej na bierną i zobacz, jak zmienia się ich znaczenie. Z czasem zauważysz, że strona bierna angielski to nie tylko nudna konstrukcja gramatyczna, ale potężne narzędzie komunikacyjne!