Czas i godziny

Po co wam to?

Umiejętność określania czasu jest jedną z podstawowych zdolności komunikacyjnych w języku angielskim. Bez względu na to, czy planujecie spotkanie, rezerwujecie bilet na pociąg, czy pytacie o godziny otwarcia sklepu – musicie umieć poprawnie mówić o czasie. Ta umiejętność jest niezbędna w podróży, pracy i codziennych sytuacjach.

Jak to działa?

W języku angielskim czas możemy podawać w systemie 12-godzinnym lub 24-godzinnym. System 12-godzinny jest częściej używany w mowie codziennej, natomiast 24-godzinny w komunikacji oficjalnej, rozkładach jazdy czy lotach.

Podstawowe określenia czasu:

Pytanie o godzinę:

• What time is it? – Która jest godzina?
• Do you have the time? – Czy wiesz, która jest godzina?

Odpowiadanie:

• It’s three o’clock. – Jest trzecia (dokładnie).
• It’s half past three. – Jest wpół do czwartej.
• It’s quarter past three. – Jest kwadrans po trzeciej.
• It’s quarter to four. – Jest za kwadrans czwarta.

Podawanie godzin:

Godzina	Po angielsku	System 12-godzinny	System 24-godzinny
3:00	Three o’clock	3:00 a.m./p.m.	03:00/15:00
3:15	Quarter past three / Three fifteen	3:15 a.m./p.m.	03:15/15:15
3:30	Half past three / Three thirty	3:30 a.m./p.m.	03:30/15:30
3:45	Quarter to four / Three forty-five	3:45 a.m./p.m.	03:45/15:45
3:10	Ten past three / Three ten	3:10 a.m./p.m.	03:10/15:10
3:50	Ten to four / Three fifty	3:50 a.m./p.m.	03:50/15:50

Uwaga:

• a.m. (ante meridiem) – oznacza godziny od północy do południa (00:00-12:00)
• p.m. (post meridiem) – oznacza godziny od południa do północy (12:00-00:00)

Przykłady z życia:

Sytuacja 1: Na dworcu

Anna: Excuse me, what time is the next train to London?
(Przepraszam, o której jest następny pociąg do Londynu?)

Pracownik: The next train leaves at quarter past four.
(Następny pociąg odjeżdża kwadrans po czwartej.)

Anna: And when does it arrive?
(A kiedy przyjeżdża?)

Pracownik: It arrives at half past six p.m.
(Przyjeżdża o wpół do siódmej wieczorem.)

Sytuacja 2: Umawianie spotkania

Mark: Hey, when should we meet tomorrow?
(Hej, kiedy powinniśmy się spotkać jutro?)

Sarah: How about 10:15 a.m.?
(Co powiesz na 10:15 rano?)

Mark: That’s a bit early for me. Can we make it 11:30?
(To trochę wcześnie dla mnie. Możemy się spotkać o 11:30?)

Sarah: Sure, let’s meet at half past eleven then.
(Jasne, spotkajmy się więc o wpół do dwunastej.)

Zasady do zapamiętania

1. W systemie 12-godzinnym zawsze określamy porę dnia (a.m./p.m.):
   • 8:00 a.m. – ósma rano
   • 8:00 p.m. – ósma wieczorem
2. Wyrażenia używane do określania minut:
   • past – po (godzinie)
   • to – przed (następną godziną)
   • quarter – kwadrans (15 minut)
   • half – pół (30 minut)
3. Dla czasu między godziną a wpół do następnej używamy „past”:
   • 5:10 – ten past five
   • 5:20 – twenty past five
4. Dla czasu między wpół do a następną godziną używamy „to”:
   • 5:40 – twenty to six
   • 5:50 – ten to six
5. W mniej formalnych sytuacjach często po prostu wymieniamy cyfry:
   • 5:45 – five forty-five
   • 8:15 – eight fifteen

Sprawdź się!

Ćwiczenie:

1. Jak po angielsku powiesz, że jest 7:15?
2. Jak zapytasz nieznajomego o godzinę?
3. Jak powiesz, że pociąg przyjeżdża o 18:30?
4. Jak przetłumaczysz: „Spotkajmy się o 9:45 rano”?
5. Jak powiesz, że sklep zamyka się o 22:00?

Odpowiedzi:

1. It’s quarter past seven / It’s seven fifteen. (Jest kwadrans po siódmej / Jest siedem piętnaście.)
2. Excuse me, what time is it? / Do you have the time? (Przepraszam, która jest godzina? / Czy ma pan/pani godzinę?)
3. The train arrives at half past six p.m. / The train arrives at six thirty p.m. (Pociąg przyjeżdża o wpół do siódmej wieczorem / o sześć trzydzieści wieczorem.)
4. Let’s meet at quarter to ten a.m. / Let’s meet at nine forty-five a.m. (Spotkajmy się za kwadrans dziesiąta rano / o dziewięć czterdzieści pięć rano.)
5. The shop closes at ten p.m. / The shop closes at twenty-two hundred hours. (Sklep zamyka się o dziesiątej wieczorem / o dwudziestej drugiej.)

Jak to zapamiętać?

Wyobraźcie sobie tarczę zegara podzieloną na cztery części. Pierwsza ćwiartka to minuty „past” (po), druga ćwiartka to „half past” (wpół do), trzecia ćwiartka to minuty „to” (przed). Przydatny trik: jeśli wskazówka minutowa jest w dolnej połowie tarczy (30-59), używamy „to” z następną godziną; jeśli jest w górnej połowie (1-29), używamy „past” z aktualną godziną.

Co zapamiętać?

• System 12-godzinny wymaga dodania a.m. lub p.m. dla jasności
• Dla minut 1-29 używamy „past”, dla minut 31-59 używamy „to”
• „Half past” (wpół do) i „quarter past/to” (kwadrans po/przed) to najczęściej używane określenia
• W sytuacjach formalnych i na rozkładach używa się systemu 24-godzinnego (fifteen hundred hours – 15:00)
• W rozmowie potocznej często używamy prostego formatu: „eight thirty” (osiem trzydzieści)